Eusko Jaurlaritzako Etxebizitza eta Hiri Agendako sailburu Denis Itxasok eta Andoaingo alkate Andoni Alvarez Letek hitzarmena sinatu dute gaur goizean, Ama Kandida esparruko A.2/5.5 partzelan alokairuko erregimen orokorrean babes ofizialeko 80 etxebizitza eraikitzeko. Sustapen hori Visesak garatuko du -obrak urtebete barru hasiko dira- eta, ondoren, Alokabidek kudeatuko du. Ekitaldian, Visesako zuzendari nagusi Carlos Quindosek eta Andoaingo Udaleko Hirigintzako zinegotzi Garazi Usandizaga Zubiriak ere hartu dute parte. Sinaduraren ondoren —Udaletxeko Osoko Bilkuren Aretoan egin da—, segizio instituzionala etorkizunean sustapena egingo den partzelara hurbildu da, esparruaren ezaugarriak eta etxebizitza babestu berriak hartuko dituen eraikinaren kokapena bertatik bertara ezagutzeko.
Jarduketa hori Visesaren 2026 Programa Kontratuaren parte da —joan den ekainean onartu zen—, eta sozietate publikoak datozen urteetan Euskal AEn alokairuko etxebizitza babestuen eskaintza handitzeko garatuko duen sustapen estrategikoetako bat da.
Sustapenak 14,4 milioi euroko obra-aurrekontua eta, guztira, 15,9 milioiko inbertsioa izango du. Proiektu arkitektonikoa Acha Zaballa estudioak idatzi du, eta obren lizitazioa, berriz, aurtengo abenduan egingo da, aurreikusitako tramitazio administratiboa amaitu ondoren. Hitzarmenaren alderdi garrantzitsuenetako bat Andoaingo Udalak sustapena garatuko den udal-partzela doan lagatzea da. Hala ere, nabarmentzekoa da Eraikuntza, Instalazio eta Obren gaineko Zergan (EIOZ) % 95eko hobaria izango dela, eta zerbitzu publikoak emateari eta administrazio-jarduerak egiteari buruzko tasak salbuetsi direla.
Lurzoruak 2.135 metro karratuko azalera du, 7.000 metro karratuko bizitegi-eraikigarritasuna, eta beste 5.011 metro karratu ditu garajeetarako, trastelekuetarako eta sestra azpiko instalazioetarako. Akordioaren arabera, partzela urbanizazio-kargarik gabe eskualdatuko da, eta horrek aukera emango dio Visesari sustapena garatzeko, egiteke dauden urbanizazio-obren ondoriozko kostuak bere gain hartu gabe.
Partzelaren ingurumen-egoeraren ondoriozko betebeharrak ere arautzen ditu. Kutsagarriak izan daitezkeen jarduerak izan direnez bertan, Udalak bere gain hartuko ditu kutsatutako lurzoruen saneamenduari eta kudeaketari, hondakinen kudeaketari eta Indusketa Plana gauzatzeari lotutako kostu ekonomiko guztiak —ingurumena gainbegiratzeaz arduratzen den erakunde egiaztatuaren ordainsariak barne—.Bestalde, Visesa arduratuko da dagokion Indusketa Plana egin eta Eusko Jaurlaritzan izapidetzeaz, obrak hasi aurretik behar diren baimenak lortzeko.
Egungo plangintzak aurreikusten du obrak 2027ko uztailean hasiko direla eta 24 hilabeteko epea izango dutela gauzatzeko, eta horrela, etxebizitzak 2029ko erdialdean amaitu ahal izateko eta 2030eko urtarrilean Alokabideren esku jarri ahal izateko, esleipendunei entregatzeko.
8 altuerako eraikina eta tipologia guztietako etxebizitzak
Sustapenak alokairuko erregimen orokorreko babes ofizialeko 80 etxebizitza eraikitzea aurreikusten du, sestra gaineko zortzi solairutan eta sotoko bi solairutan banatuta. Etxebizitza guztietatik 3 logela bakarrekoak izango dira, 65ek bi logela izango dituzte —horietako lau mugikortasun urriko pertsonentzat egokituak— eta 12k hiru logela. Beheko solairuan arkupe ireki bat, hiru atari, hirugarren sektoreko erabilerarako espazioak, instalazioen gelak eta lurpeko aparkalekurako sarbideak egongo dira; sestra azpiko bi solairuetan, berriz, 115 garaje-plaza egongo dira —horietatik 80 sustapen honi lotutakoak—, baita bizikletak gordetzeko espazioak ere.
Acha Zaballaren proiektua Ama Kandida esparruan dagoen partzela baten gainean garatuko da. Eremu horrek hirigintza-eraldaketa sakona izan du Hiri Antolamenduko Plan Berezia garatu ondoren; hala, garai bateko industria-espazio bat udalerriko hirigunearekin lotutako bizitegi-ingurune berri bihurtu da. Antolamenduak zortzi altuerako eraikin bat aurreikusten du, Ama Kandida kalerantz irekitako beheko solairu arkupedun baten gainean, eta oinezkoentzako plaza bat. Plaza horretan esparru hori eta Andoaingo erdialdea lotuko dituen igogailu publikoa ezarriko da.
Eraikina kalitate arkitektonikoko, funtzionaltasuneko eta jasangarritasuneko irizpideei jarraituz diseinatu da. Etxebizitza guztiek orientazio bikoitza izango dute, gutxienez fatxada eguzkitsu bat eta hegoaldera begira dagoen terraza bat, argi naturalaren aprobetxamendua, aireztapen gurutzatua eta erosotasun termikoa ahalbidetuz. Banaketa U formako oinplano baten bidez antolatzen da, hegoalderantz irekia, eta komunikazio bertikaleko hiru guneren bidez, multzoaren funtzionaltasuna eta energia-efizientzia optimizatzeko.
Halaber, eraikuntza-estandarizazioko maila handia du proiektuak, soluzio industrializatuen erabilera errazteko. Visesa estrategia hori bultzatzen ari da bere sustapen berrietan egikaritze-denborak, eraikuntzaren kalitatea eta eraikuntza-prozesuaren jasangarritasuna hobetzeko. Fatxaden konposizioak bistako adreiluko basamentu bat konbinatzen du, Ama Kandidaren hiri-garapenari jarraipena emanez, diseinu errepikakorreko bolumen handiagoarekin, multzoari batasuna emanez eta portaera energetikoa hobetuz.
Energiaren arloan, Visesak ezarritako eraikin % 100 elektrikoen ereduari erantzungo dio sustapenak. Higiezinak 95 kW-ko instalazio fotovoltaikoa izango du estalkian, urtean 78.000 kWh inguru sortzeko gai izango dena; gainera, beroa berreskuratzen duten fluxu bikoitzeko aireztapen mekanikoko sistemak izango ditu, isolamendu-maila handiekin, estankotasun handiagoarekin eta instalazioen kudeaketa adimenduneko sistema zentralizatu batekin. Horri guztiari esker, energia-eskaria eta etxebizitzen kontsumoa nabarmen murriztuko dira, eta efizientzia eta egoiliarren erosotasuna hobetuko dira.